DOKUZUNCU BÖLÜM                                   
                             Ceza Hükümleri                                    
                                                                               
    Genel hükümlere ilişkin cezalar:                                           

    Madde 97 - (Değişik: 3/11/1988-3493/16 md.)                                
    Bu Kanunun 3 üncü maddesi hükmüne aykırı davrananlardan; beş işçiye kadar  (beş işçi dahil) işçi çalıştıranlara yüzbin lira, daha fazla işçi çalıştıranlara üçyüzbin lira para cezası verilir.                                             
    Bu para cezasının kesinleşmesinden sonra suçun tekrar işlenmesi halinde  yukarıda yazılı para cezaları yarısı oranında artırılarak uygulanır.           
                                                                               
    Hizmet akdine ilişkin cezalar:                                             

    Madde 98 - (Değişik: 29/7/1983-2869/25 md.)                                
    Bu Kanunun;                                                                
    A) (1) 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen hizmet akdini yazılı   olarak yapmayan ve ikinci fıkrada sözü edilen belgeyi vermeyen,               
    (2) 10 uncu maddede anılan takım sözleşmesini yazılı yapmayan,             
    (3) 13 üncü maddenin (A) bendinde belirtilen ihbar süresine ilişkin ücreti, 14 üncü maddede yazılı hallerde kıdem tazminatını ödemeyen,                    
    (4) 19 uncu maddeye aykırı olarak ihbar süresi içinde işçiye yeni iş arama  izni vermeyen, 
    (5) 20 nci maddede yazılı belgeyi işçiye vermeyen veya bu belgede gerçeğe aykırı bilgi veren veya 21 inci maddede yazılı işçi çalışma ve kimlik karnesini vermeyen, 
    (6) 22 nci maddeye aykırı hareket eden,                                    
    (Değişik: 3/11/1988-3493/17 md.) Beş işçiye kadar (beş işçi dahil) işçi  çalıştıran işveren veya vekiline yüzbin lira, daha fazla işçi çalıştıranlara  üçyüzbin lira para cezası; tekrarı halinde belirtilen bu cezalar iki kat       
olarak verilir.                                                                
    B) (Değişik: 3/11/1988-3493/17 md.) 24 üncü maddesindeki hükümlere aykırı  olarak işçi çıkaran veya işyerine yeni işçi alan işveren veya vekiline işten çıkardığı veya işe aldığı her işçi için beşyüzbin lira para cezası verilir.    
    C) (Değişik: 3/11/1988-3493/17 md.) 25 inci maddesindeki hükümlere aykırı hareketle sakat veya eski hükümlü çalıştırmayan işveren veya vekiline çalıştırmadığı her sakat ve eski hükümlü ve çalıştırmadığı her ay için beşyüzbin     lira para cezası verilir.                                                      
    D) 14 üncü madde hükümlerine aykırı harekette bulunarak kıdem tazminatının öngörülen esaslar dışında veya saptanan miktar veya tavan aşılarak ödenmesi için emir veya talimat veren veya bu yolda hareket eden özel veya kamu kurumu veya  kuruluşların yönetim kurulu üyeleri, genel müdür, müessese müdürü, muhasebe müdürü gibi yetkili sorumluları hakkında, fiil daha ağır cezayı gerektiren bir  suç teşkil etmediği takdirde altı aydan iki seneye kadar hapis ve yirmibin liradan ellibin liraya kadar ağır para cezası hükmolunur. Kanuna aykırı olarak  fazla ödenen miktarın da ayrıca Hazine lehine resen tahsiline karar verilir.   
    Ücrete ilişkin cezalar:                                                    

    Madde 99 - (Değişik: 3/11/1988-3493/18 md.)                                
    A) İşçinin bu Kanundan veya toplu iş sözleşmesinden veya hizmet akdinden doğan ve 26 ncı maddede belirtilen ücretini süresi içinde kasten; ödemeyen veya  noksan ödeyen işveren veya işveren vekiline bu durumda bulunan her işçi için üçyüzbin lira para cezası verilir.                                               
    B) (1) - 30 uncu maddede yazılı ücrete ilişkin hesap pusulalarını işçiye  vermeyen, 31 inci maddede gösterilen tutardan fazla olarak işçi ücretlerinden zarar karşılığı kesinti yapan veya zarar yapmaksızın işten çıkan işçiye tazminatını iade etmeyen veya mahsup yaptığı halde istek üzerine hesap ve belgeleri    göstermeyen, 32 nci maddede belirtilen sebepler dışında işçiye ücret kesintisi cezası kesen yahut bu paraları aynı bentte gösterilen sürede bu hesaba yatırmayan işveren veya işveren vekiline ikiyüzbin lira para cezası verilir.          
    (2)- 33 üncü maddede belirtilen komisyonun tespit ettiği asgari ücretleri işçiye ödemeyen veya noksan ödeyen, 34 üncü maddede sözü edilen sebepler dolayısıyla çalışmayan işçiye yarım ücret ödemeyen, 35 inci maddede yazılı şartlar dışında fazla çalışma yaptıran veya aynı maddede gösterilen fazla çalışma ücretini
ödemeyen veya noksan veya 36 ve 37 nci maddelerdeki hükümlere aykırı ödeyen 38, 41,42,43,47 ve 54 üncü maddelerdeki şartlar ve usullere uymayarak bu maddelerde gösterilen ücretleri ödemeyen veya noksan ödeyen işveren veya vekiline beşyüzbin lira para cezası verilir.                                                      
    (3)- 48 inci maddede gösterilen yüzdelerin hesabına ait usullere uymayan, 52 nci maddenin son fıkrasında belirtilen ücretsiz ilave izni vermeyen veya ücretli izin kullanan işçiye peşin olarak bu izne ait ücretini ödemeyen veya 56   ncı maddedeki hak edilmiş izni kullanmadan hizmet akdinin feshi halinde bu izne
ait ücreti ödemeyen, 57 nci maddede belirtilen yönetmelik hükümlerine aykırı hareket eden veya 60 ıncı maddede sözü edilen sebepler dolayısıyla işçi ücretinden indirme yapan işveren veya işveren vekiline birmilyon lira para cezası verilir.
    İşin düzenlenmesine ilişkin cezalar:                                       

    Madde 100 - (Değişik: 3/11/1988-3493/19 md.)                               
    Bu Kanunun 61 inci maddesinde ve bu maddede belirtilen tüzükte tespit olunan iş müddetlerine aykırı olarak işçilerini çalıştıran veya 64 üncü maddedeki ara dinlenmelerini bu maddeye göre uygulamayan veya işçileri 65 inci maddeye aykırı olarak geceleri 7,5 saatten fazla çalıştıran, gece ve gündüz postalarını değiştirmeyen, 67 nci madde hükmüne aykırı hareket eden, 68 inci madde hükümlerine aykırı olarak bu maddede belirtilen yerlerde 18 yaşını doldurmamış erkek çocukları ve her yaştaki kadınları çalıştıran, 69 uncu maddede anılan tüzük hükümlerine aykırı olarak hareket eden ve aynı maddenin birinci fıkrasındaki yazılı yasağa uymayan, 70 inci maddedeki hükme aykırı olarak doğumdan evvel ve sonraki   müddetlerde gebe veya doğum yapmış kadınları çalıştıran veya ücretsiz izin vermeyen, 72 nci maddede belirtilen tüzük hükümlerine uymayan işveren veya işveren vekiline birmilyonbeşyüzbin lira para cezası verilir.                          
 KANUNLAR, ŞUBAT 1989 (Ek-3)                                                    
 

   İşçi sağlığı ve güvenliğine ilişkin cezalar:                               

    Madde 101 - (Değişik: 3/11/1988-3493/20 md.)                               
    Bu Kanunun 73 üncü maddesi hükmüne aykırı hareket eden, 74 üncü maddenin    ikinci fıkrasında belirtilen kurma veya işletme belgesi almadan bir işyerini açan, 74 üncü maddenin birinci fıkrasında belirtilen tüzüklerdeki hükümlere uymayan işveren veya işveren vekiline, alınmayan her işçi sağlığı veya iş güvenliği tedbiri için birmilyon lira para cezası verilir. Alınmayan tedbirler oranında takip eden her ay için aynı miktar ceza uygulanır.                             

    Madde 102 - (Değişik: 3/11/1988-3493/21 md.)                               
    Bu Kanunun 75 inci maddesine göre durdurulan işi izin almadan devam ettiren veya kapatılan işyerini izinsiz açan işveren veya vekiline birmilyonbeşyüzbin lira para cezası verilir.                                                      

    Madde 103 - (Değişik: 3/11/1988-3493/22 md.)                               
    76 ncı maddede öngörülen tüzükteki "İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Kurulu" nu işyerinde kurmaktan kaçınan veya kurup da çalışmasına engel olan işveren veya işveren vekiline birmilyon lira para cezası verilir. Bu cezanın kesinleşmesinden sonra maddede belirtilen suçun tekrar işlenmesi halinde belirtilen ceza yarısı  oranında artırılarak uygulanır.                                                

    Madde 104 - (Değişik: 3/11/1988-3493/23 md.)                               
    Bu Kanunun 77 nci maddesi hükümlerine aykırı davrananlara yüzbin lira, ağır ve tehlikeli işlerde 16 yaşından küçükleri çalıştıran veya 78 inci maddede belirtilen tüzükte gösterilen yaş kayıtlarına aykırı işçi çalıştıran işveren veya işveren vekiline birmilyonbeşyüzbin lira, 79 uncu madde hükmü gereğince işçilere
doktor raporu almayan veya istek halinde ilgili memura göstermeyen veya 80 inci  madde gereğince alınması gereken raporu almayan veya bu raporları istek halinde yetkili memurlara göstermeyen işveren veya vekiline beşyüzbin lira, 81 inci maddede öngörülen tüzükte gösterilen şartlara ve usullere uymayan ve 82 nci maddede
anılan tüzük hükümlerini yerine getirmeyen işveren veya işveren vekiline birmilyonbeşyüzbin lira para cezası verilir. Bu cezanın kesinleşmesinden sonra yukarıda sayılan suçların tekrar işlenmesi halinde belirtilen cezalar yarısı oranında artırılarak uygulanır.                                                         
    İş ve işçi bulmaya ilişkin cezalar:                                        

    Madde 105 - (Değişik: 29/7/1983-2869/32 md.)                               
    Bu Kanunun 85 inci maddesine aykırı hareket eden gerçek ve tüzelkişilerin  bu işle ilgili büroları kapatılır ve bu fiilleri yapanlar hakkında eylem başka bir suçu oluştursa dahi ayrıca bir yıldan az olmamak üzere hapis ve altmışbin  liradan az olmamak üzere ağır para cezası hükmolunur.                          
    Yukarıdaki fıkradaki eylemler dış ülkelere işçi göndermek amacıyla yapıldığı takdirde üç yıldan az olmamak üzere hapis ve üçyüzbin lira ağır para cezası hükmolunur.                                                                       
    Tekerrür halinde belirtilen cezalar iki katına kadar artırılır.            
    İş hayatının denetim ve teftişine ilişkin cezalar:                         

    Madde 106 - (Değişik: 3/11/1988-3493/24 md.)                               
    Bu Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrasında sayılan yükümlülükleri yerine getirmeyen ve aynı maddenin birinci fıkrasındaki yetkili makam ve iş müfettişlerine karşı gereken kolaylığı göstermeyen işveren veya işveren vekillerine, 93 üncü maddede öngörülen tüzük hükümlerine ve aynı maddenin ikinci fıkrasındaki
bildiri şartına uymayan işveren veya işveren vekillerine 94 üncü maddenin birinci fıkrasındaki yasaklara uymayan işveren veya işveren vekilleriyle 94 üncü maddenin ikinci fıkrasındaki yasaklara uymayan işçilere ikiyüzbin lira para cezası verilir.                                                                       
 

    Yukarıda sözü geçen yetkili makam ve işmüfettişlerinin bu Kanundan veya diğer kanunlardan doğan her çeşit teftiş, denetleme yetki ve görevleri gereğince, görevlerinin yerine getirilmesi sırasında istedikleri bilgileri vermeyen veya görevlerini yapma veya sonuçlandırmaya engel olan kimselere eylem başka bir suçu
oluştursa dahi ayrıca birmilyon lira para cezası verilir.                      
    Bu cezanın kesinleşmesinden sonra yukarıdaki fıkralarda yazılı olan suçların tekrar işlenmesi halinde belirtilen cezalar yarısı oranında artırılarak uygulanır.                                                                           
                                                                               

    Madde 107 - (Değişik: 3/11/1988-3493/25 md.)                               
    Bu bölümde cezası özel olarak gösterilmemiş olan yasaklara aykırı hareket  eden veya zorunluluklara uymayan işveren veya işveren vekillerine ikiyüzbin lira para cezası verilir.                                                           
                                                                               

    Madde 108 - (Değişik: 3/11/1988-3493/26 md.)                               
    Bu Kanunda öngörülen idari nitelikteki para cezaları gerekçesi belirtilmek  suretiyle Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürünce verilir. 98 inci maddenin (D) bendindeki ceza hükümlerini uygulamaya mahallin sulh ceza mahkemeleri, 105 inci maddesinde yer alan eylemlerden dolayı açılan davalarda ise asliye ceza mahkemeleri yetkilidir. Bu davalar acele mevaddandır.                  
    İdari nitelikteki para cezaları ilgililere usulüne göre tebliğ edilir. Bu para cezalarına karşı tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde yetkili sulh ceza mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir. İtiraz, zaruret görülmeyen hallerde evrak üzerinde inceleme yapılarak en kısa sürede    sonuçlandırılır. Bu Kanuna göre verilen idari para cezaları 6183 sayılı Amme  Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre mahalli mal memurluğunca tahsil olunur.